Новиот спот на Владата за промоција на Македонија на CNN, а во режија на Милчо Манчевски, последниве неколку дена навистина ја разбранува јавноста. Дискусиите не стивнуваат ниту денес, коментари има секакви, позитивни и негативни, искрени и неискрени, стручни и нестручни, на сите страни! На почетокот мислев дека уште еден пост на темата ќе биде одвишен, но благодарение на Василка, која ме охрабри моите ставови да го постирам на блогов, еве ме и мене со “воглавно јавен” став.
Бидејќи за вкусовите не се дискутира, јас тука нема да дискутирам за тоа спотот е допадлив или не, како ни за неоправданите коментари од типот: нема џамии во спотот, некои региони и локалитети не се застапени, и сл. Таквите коментари (почнувајќи од политичарите кои даваат изјави зависно од нивните политички агенди, до коментари на граѓани по блогови (кај Јанко, Кајмакот, Македон, за Facebook да не праам муабет! Единствено на Архео-блог и на Комуникации се развија малку пообјективни и поконструктивни дискусии, насочени кон туристичките цели на кампањата) се апсолутно нерелевантни за она што е навистина проблематично со спотот. Ќе зборувам за она што сметам дека е суштински проблем, а тоа се: пораката, целната публика и буџетот, па оттука и (кост)ефективноста на кампањата.
Колку навистина Македонија е безвременска?
Ќе почнам од пораката. Слоганот во случајот е “Timeless”, и веројатно треба да го сфатиме како “Безвременост”, некаков исказ што би требало да означува дека “Македонија е безвременска земја”, или “земја со безвременски вредности”. Бидејќи не ги знаеме останатите спотови кои допрва треба да се снимаат, не знаеме дали овој слоган е само за овој спот или за целата кампања. Во секој случај, дури и да е само овој спот, слоганот не е во врска (барем не очигледна) со она што се “раскажува” претходно во спотот. Во спотот гледаме некоја асоцијација на бајка (девојчето со сликовницата) и некаква натрупана историја и нејасна традиција (оро, па народна архитектура, па археологија, па малку религија, писмо и фрески, па убавини и земјоделство/плодна почва, музичко наследство….). Очекувано би било слоганот на крајот да ја разреши таа нејасност, но наместо тоа, некако уште понејасно станува “што сакал авторот да каже”. Ниту пак, од друга страна погледнато, визуелната содржина на спотот не ја оправдува “безвременоста” од пекшотот на крај.
Да не зборувам дека креативниот концепт “Timeless” пак воопшто не е уникатен! На пример, Истанбул е timeless, а богами и Индија (Timeless India е едно од видеата како дел од Incredible India, онгоинг кампања на Discovery Channel).
Од друга страна пак, да се потсетиме дека во 2000 година беше креирана една кампања за Македонија, под мотото “Macedonia – Cradle of culture, Land of nature”, промовирана на EXPO2000 во Хановер. Таа кампања имаше своја јасна платформа, и некакво лого и слоган (не навлегувам во квалитетот на кампањата, произведените видеа и визуелниот идентитет). И таа кампања не беше сработена како што треба, но лично сметам дека токму таа платформа “Macedonia – Cradle of culture, Land of nature” година е добра подлога за да се работи на неа и дека воопшто нема потреба да се менува, туку напротив треба да се надградува. Иако можеби тоа не е најидеалната форма за слоган, тоа е прилично точен исказ (многу поточен од “Timeless”), кој со тек на време стана прифатен и препознатлив и како слоган, па навистина не гледам причина да се менува. Истото важи и за логото: со тек на време, вака-така стана препознатливо.
Секоја таква промена на платформата/логото/слоганот укажува на тоа како да се работи за друг бренд, или за ребрендирање. Тоа тука не е случај, бидејќи ние и тука сеуште зборуваме за истата Македонија, за тоа што таа значи за нас кои живееме во неа, и за тоа што таа има да им понуди на оние што живеат надвор од неа. Во меѓувреме (од 2000-та до сега), не сме достигнале некакво “презаситување” од брендот или кампањата, па да се јавела потреба од “освежување” на брендот Македонија преку ребрендирање, репозиционирање или нов освежен визуелен идентитет… Напротив, започнавме нешто, го оставивме недовршено, и сега правиме ново, повторно недокажано, и тоа само внесува конфузија.
За кого е Македонија безвременска?
Покрај тоа што не е баш јасна и логична пораката, посебен проблем е тоа дали тој слоган е релевантен за целната публика? Што му значи на еден странец тоа дека Македонија е безвременска? Дали тоа на било каков начин ќе го привлече да се заинтересира и да дојде во Македонија? Ајде да си замислиме едно Британче или Холанѓанче кога ќе ја види рекламава… Што мислите, што ќе си помисли? Дали нешто ќе разбере? Каква порака ќе прими? И дали воопшто било што од тоа ќе го натера, инспирира, или барем подзамисли, да тргне накај “безвременската” Македонија?!
За да еден странец разбере барем нешто за нашата земја од овој спот, очигледно е дека треба веќе да има претходни одлични познавања за Македонија, за да може од брзите кадри да распознае за што се работи и тоа да го привлече. Вака преставена, приказната е разбирлива само за нас кои живееме овде. За еден странец веројатно е исто дали се работи за Timeless Macedonia, Timeless Istanbul, Timeless India, Timeless Georgia….
Безвременска уметност или промотивна кампања?
Имам и јас забелешки и на самата продукција (од рефлекторот што се гледа во 13-та секунда, до тоа дека се толку брзо измонтирани кадрите, т.е. фотографиите, што ништо не се забележува), и на креативниот концепт (плагијат од спот за промоција на Грузија), а богами и на сумата од 190.000 евра фрлена за еден ваков спот (спотов реално чини максимум 40-50.000 евра, а можеби и помалку, бидејќи добар дел од спотот е монтиран од фотошопирани фотографии).
Ама најмногу ме боли тоа што нашава Влада допрва ќе фрли уште цело милионче за продукција на уште 5 вакви (неефективни, ама битно “art”!) спотови, а кој знае уште колку милиони за емитување на CNN и други светски ТВ мрежи….(да не се разбереме погрешно, не е проблем емитувањето, напротив, туку емитувањето на неефективен спот!). А сето тоа само за Владата да си добие локален ПР, изборни поени на локално ниво. Инаку не гледам зошто некој би земал скап и извикан филмски режисер, наместо адвертајзинг агенција + продукција за да ја заврши работата како што треба, и тоа за некоја понормална сума.
Знам дека секој може да си даде за право “стручно” да коментира, ќе каже дека сево ова нема врска, дека битно е спотот да е “убав”, да изгледа “арт”, и дека конечно имаме спот да го прикажеме, и сл. И донекаде е вистина – конечно имаме спот од кој нема (многу) да се срамиме. Но никој од нив не се занимава со вистинската цел - дали сево ова ќе има ефект?
Значи, да не заборавиме дека спотот не треба да се гледа (само) како уметничко дело, израз на авторот (извинете ме, ама можел уметникот и да се искака на сликарско платно ако така се чувствувал, и тоа ќе биде уметничко дело!), туку како дел од кампања која треба да ја претстави Македонија во светот и да привлече туристи.
Дали кампањата ќе има некаков ефект, дали навистина ќе привлече странски туристи во Македонија – останува да видиме. Во секој случај, со нејасна порака насочена кон погрешна публика, чисто се сомневам.
Timeless…
Не, не му се лутам на Манчевски. Тој си одработел онака како што сметал дека треба. Им се лутам на оние кои исто така сметаат дека токму така требало да се сработи, па му довериле таков проект со толкав буџет, и сеуште нè уверуваат дека ја направиле вистинската работа, а дека ние всушност сме тие кои ништо не разбираме.
На крајот од краиштата, воопшто не е спорно дека на некои луѓе ќе им се допадне спотот, а на некои не. Како што вели и Манчевски: меанџии има колку сакаш. И тоа е точно. Арно ама, само донекаде. Затоа што покрај “меанџии”, во земјава има и професионалци кои си ја знаат работата, и кои не може да ги измами со изјава од типот “Тоа е дел од еден суптилен структуралистички пристап кон делото, кон уметноста, каде што малку се насочува гледачот да го забележи суптилно и самиот процес на создавање на делото“.
А бе ај…?!
П.С. Постов нема да го поставам на англиската верзија на блогот.
19 Responses
Stay in touch with the conversation, subscribe to the RSS feed for comments on this post.
Милчо рече “маанџии”
А малце поконструктивен да бев?
Мислам дека концептот “Timeless” можда и не е до толку лош. Факт е дека е малку апстрактен и затоа мора во спотот да си јасен, за да укапира на крај гледачот вот д фак ис Timeless.
Уствари како не е лош бе…. (јебига, не земав да праам концепт пред да седнам да пишувам, размислувам во од^), лош е. Мојот проблем со најголем дел од овие кампањи што ги прозва, а и другите кои се вртат по Си-ен-ен-и и други Сат телевизии, е дека се сите малтене исти. Дистинцион=0, со чест на пар исклучоци како кампањата за Индија на пример. Ич да не ни е чудно што во кампањата за Србија се користени фотки од манастири во Романија. Сите овие земји се промовираат на малтене ист начин.
Дај да напраиме нешто различно човече.
Понатаму, еве да речеме и дека можел поинаков да е спотот. Еве да ja доловел “Timeless” пораката. Не гледам што би ме привлекло тука да ја посетам Македонија, или вотевер е целта на кампањата. Јасен, опиплив бенефит, за обични луѓе. Убаво вика Бранка - “art for the sake of art”
Не знам…. нафрлани сцени… без некоја приказна во нив, или поврзаност… освен нели малото девојче, која ја прелистува нашата безсмисленост… пардон безвременост.
I zamislete nekomu mu se zasviga spotot i resi da dojde. tri dena ke baram po goolge koja niva da mu ja pokazam ili dali da go nosam nakaj Berovsko ili da go nosam nakaj Galicnik. dodeka vozam nataka i mu vikam ignoriraj ja tehnoloskata era..gledaj samo drevni sela, tuka se negde. potajno ke se nadevam deka vo livadata ke najdam nekoja baba so shamija. otkako ke ja najdam, od bagaznik ke izvadam eden carsav, edninecen od tie za ceiz, i ke izvadam edna tepsija i ke svrtam edna Tresenica kolku sto ja pamtam…da mu go dolovam spotot…da ne se razocvara covekot!!!
tuku, da se razbereme sto bara Krali Marko vo spotov? znaci, da rascistime…site sto bile ovde nekad nema veze vo koj del od istorijata se nasi narodni heroi…ok..nekako mi stanuva jasen spotov iako…ravenkata za radioaktivno sogoruvanje vo momentov mi e mikijev zabavnik!!!
bravo tetko
Веќе кажав неколку нешта што не ми се допаѓаат и да не ми се допаѓа дека ја нема на пример Шарената џамија или некој од амамите (на пример Чифте амам) или саатот во Битола.
Многу се согласувам со оние кои мислат дека спотот нема врска со туристичка промоција.
Нема да отворам тема за естетските вредности (освен стручњаците, мислам дека за естетика можа, имаат право и треба да дадат свое мислење и оние другите, обичните). Мене лично ми е многу непривлечен и недовршен.
Сакам да кажам два збора за безвременоста. Тоа е најопасната порака. Толку е иста како оние пароли на Србите во највисокиот подем на национализмот и според кои пред амебите, а веднаш по создавањето на светот се појавиле Србите. Ова е една од пораките со која се трујат и лажат младите се со цел да се заборави мизеријата на денешнината, односно, да се затскрие зад лажната величина на минатото. Ова е нешто што се промовира со религијата, со официјалната историја, а сега ис о бесмислени спотови. Ова воопшто не е спот за привлекување туристи, ова е обичен спот наманет за подигање на сопственото его.
Aj od pocetok da rascistime deka protiv M.Mancevski nemam ama bash nishto protiv , naprotiv no poetanta e definitivno vo porakata na spotot koja komparirana so mnogu drugi vakviu spotovi aj ne podaleku ama onie koj na CNN gi gledame za Kipar , Crna Gora , pa duri i Grcija , koj imaat so sebe jasna cel i poraka i koj nesomneno ja pokazuvaat celta so porakata koja ja nosat. So akov spot ubeden sum deka nema da pirvleceme nitu eden ama bash nitu eden graganin na svetot da dojde da ja poseti BEZVREMENSKA Makedonija . Zatoa dur ne e docna onie koj gi poracuvaat ovie reklami neka si ja cuknat glavata i neka razmislat koja im e celta so ovakvi kampanji za lokalen PR bogami i mnogu pari davaat
Му пожелувам на секој со оваа реклама таргетиран турист од странција , кој е добро информиран од странските туроператори за условите во нашата земја ,пријатен и безбеден престој , со напомена за внимателно преминување на обележен пешачки премин и секако ако користи јавен градски превоз во главниот град , да го почитува предупредувањето на мвр на рм излепено по возилата за јавен градски превоз “внимавај на својот паричник“
Ова е еден од ретките добри и издржани постови на тема: кампањата на Владата за туристичка промоција на Македонија. Причината од кој јас тргнав исто така во една дебата на мк гугл групата, беа слоганот и логото на кампањата Timeless Macedonia. Да го оставиме за момент Милчо Манчевски на страна.
Оние кои имаат доволно свежа меморија, во Хановер (Германија) од 1 јуни до 31 октомври 2000 година се одржa Светската изложба под името EXPO 2000. На ова EXPO2000 за прв пат нашата земја настапи со мотото Македонија - Лулка на културата, земја на природата“ илити Macedonia - Cradle of culture, Land of nature. Подоцна дел од кадрите во промотивните спотови на оваа кампања беа користени од филмот на “Идеа плус”, “Еден ден во Македонија”, снимен во 2000 година.
Оваа кампања со текот на времето станa заштитен бренд со свое лого од страна на Минстерството за економија (Сектор за туризам), а донекаде и на Министерството за култура, и тие се наоѓаат на доста сајтотви во Македонија кои се бават со туризмот.
Слоганот и логото исто така се наоѓаат на многу книгите, брошурите, постерите и сите останати туристички промотивни материјали кои се издале со текот на годините, а под тоа име настапуваат и туристичките агенции кога одат на промоција на некои од саемите во светот.
Тој слоган и лого се користеа долго време низ годините, вклучувајќи ја и 2006 година кога Македонија за прв пат се рекламираше на каналите на CNN. По тој повод беше дадена следната изјава:
Спотовите за култура и туристичка промоција на Македонија под слоганот “Република Македонија- лулка на културата, земја на природата”, се за промоција на земјата за сите сезони, а ефектите би требало да ги осетиме следната година, велат од Владата. (Капитал, бр. 348)
Потткнувачи и реализитори на таа кампања како и на оваа се Владата и Министерството за култура, во соработка со Минитерството за Економија, сектор туризам. Па сега, нејасно е зошто би се менувал концепт кој постои, функционира (на мускули), воглавном е добар, иако е сепак релативно непознат на домашната публика заради слабиот PR и маркетинг. Може во одбрана да биде и ставот дека е наменет на публика надвор од нашата земја, но нејсе …
Тој слоган и лого го користеа (и се уште им стои на сајтот) Exploring Macedonia кои стоеја зад кампањата на Јаху со Паско Кузман и Ричард Бенгс.
Само 2 години по емитувањето на спотот на CNN и една година од јаху манијата со македонија на Ричард Бенгс, ние имаме нова Влада, нова кампања со ново лого и слоган и нов спот кој исто така веќе се врти на каналите на CNN телевизија. Прашањето за тендерот треба накнадно да се разгледа, но да не навлегувам во детали. Поентата е што имаме исти играчи, во иста кампања, со иста цел и целна група, а се останато е различно. Дали можеби оваа промена оди во склад со владите кои се мометално на власт? Не за друго, ама бар по нешто да се разликуваат од оние претходните кои можеби и направиле нешто добро и паметно.
А и дали е воопшто паметно да се менува слоганот и логото на нешто кое одело долго време, оти примерите во светот сведочат дека некои логоа или слогани опстанале подолго во меморијата на човекот и откако самите производи или произведувачи ќе ги снема.
Ова може само да доведе до негативни последици. Онаа Македонија која ја препознаваа до сега како туристичка дестинација имаше свое лого и слоган кој е прилично реален, за разлика од сегашниов “Macedonia timeless” кој е нереален и не враќа во едно минатото без трунка надеж дека би можел да важи за иднината. Нов е и неконцептуален. И пред се нема свои корени, ниту историјат. Пак ли ќе се тепаме во гради за културното наследтсво само за да бидеме уникатни. Па сите земји на светов, сите етноси, сите етнички ентитети сами по себе се уникатни.
Во склад со последната колумна на Катерина Блажевска од Дневник (Клаату барада никто) се прашувам дали првата кампања која е заштитена како бренд и оваа новава се однесуваат на истата Македонија? Оти јас оваа втората создадена од митови, прикаски и легенди не ја препознавам. И без неа имаме доволно материјал за туристичка промоција на нашата земја.
Има уште многу, но тука ќе запрам. Напишав цел пост, ама знам дека Бранка нема да ми замери
Додека вие си го трошите времето да анализирате стратегии и ефекти, тие што профитираат од вакви и слични бизниси си ги бројат парите И ИЧ КУР НЕ ИМ ЧУЕ за тоа што ве мачи. Како ТОА да се смени?
Мислам дека многумина ги мешаат работите.
Прво, би требало да се знае суштинската разлика помеѓу категориите „вечност“ и безвременост“. Спотот децидно (на крајот) ја нагласува „вечноста“ на Македонија, а не нејзината безвременост. Би можел за ова да пренесам многу знења и сознанија, пред се од филозофијата и естетиката (мои „посебни лични“ области), но чинам дека е доволно да го пренесам „најопштото“: според традицоналната филозофија, вечноста е непроменива, неподвижна, “доволна“ на самата себе си, односно со сопствена „идентична сегашност“. Во тој контекст вечноста се разбира како безвременост. Притоа, најчесто се цитира мислата на Хегел (се цитира и во „Википедија“ (таман да биде таму „заборавена“): „Зборот вечно е незгоден израз, зашто притоа веднаш мислиме на времето, го вплеткуваме во него, минатото и иднината како во некое бесконечно долго време; меѓутоа, станува збор за тоа дека ова вечно е она што е еднакво со самото себе, чисто сегашно, дека во него не влегува претставата за времето. Тоа е- постоењето и престанувањето се исклучени“.
Вечноста (во спотот пред се како естетски дискурс) е многу „поблиска“ до вредноста („преполна“ е со неа), и тоа како симболичен јазик на културна идентификација на единката и заедницата со татковината (тоа е нешто „многу повеќе“ од патриотизам)- јазикот, религијата, културата…
Вредноста, пак, има субјективен карактер но во „објективен контекст“. На пример, вредноста е многу „поопшта“, „поцентрална“ и „потрајна“ од ставот. Во таа смисла, се смета дека повеќе сродни ставови и поширок репертоар на однесувања е „содржина“ на вредноста. Кога се работи за вредносна презентација (тоа е суштинската порака на спотот на Манчевски- поврзани, интегрирани вредности во систем).
Второ, сакам да потенцирам дека тој спот на Манчевски не е промоција на Македонија како привлечна туристичка, ниту, пак, како „културна“ дестинација, туку, повторувам, се работи за нејзината вечност во чија основа е вредноста или, пошироко, идентитетот („Крале Марко“ не е „тој“ во спотот, туку симбол како и секоја друга секунда во него; ниту, пак, „белењето на платното“).
Трето, не е верно (може ли некој да тврди?) дека Манчевски во едно свое едноминутно „сочинение“ да не го видел рефлекторот во еден дел од секунда. Смешно е да се помисли на тоа. Напротив, воопшто не се сомневам дека е тоа „дел од еден суптилен структуралистички пристап кон делото, кон уметноста, каде што малку се насочува гледачот да го забележи суптилно и самиот процес на создавање на делото“.
Што се однесува на прашањето дали кампањата ќе има некаков ефект, односно дали навистина ќе привлече странски туристи во Македонија, нема што „да видиме“ допрва. Меѓутоа, не држи ставот дека „со нејасна порака насочена кон погрешна публика, чисто се сомневам“. Напротив, пораката е многу јасна, а за публиката- дали, конректно, CNN, го гледаат „туристи“? Лично мислам најмалку тие и таквите.
За „плагијатот“ можне е да се дебатира, но е прашање кој е оригиналот на една ваква „оживеана сликовница“.
И уште за сумата: да, „бодат очи“ 190.000 евра, ама е цинично и навредливо да се каже дека се тие „фрлени за еден ваков проект“. Не знам, можеби таков спот реално чини максимум 40-50.000 евра, а можеби и помалку, но мислам дека не треба да се заборави на „брендот“ Манчевски, а не да се потенцира само тоа дека (не сум стручен, па прифаќам) „добар дел од спотот е монтиран од фотошопирани фотографии“.
Точно, за вкусовите не вреди (не не треба) да се зборува, но за вредностите на едно дело (естетските, но не само тие) и тоа како треба. Да не помисли некој дека го „бранам“ Манчевски, нему тоа најмлку му треба од една дребност како мојата, на крајот ќе речам дека спотот за печалбарот со пепњерутката (знаете на кој мислам) според мене е многу поестетски, посилен, „посуптилен структуралистички“.
Хроничар,
http://www.ljupco.dimitrovski.net
@Љупчо: Еве ако не било јасно од постот, да резимирам уште еднаш:
Да не заборавиме дека спотот не треба да се гледа (само) како уметничко дело, израз на авторот, туку како дел од кампања која треба да ја претстави Македонија во светот и да привлече туристи.
Јас го анализирам исклучиво како промотивен (рекламен) спот, и воопшто не навлегувам во естетиката зошто тоа апсолутно не ми е цел овде.
Што се однесува до “суштинската разлика помеѓу категориите ‘вечност’ и ‘безвременост’“ - да, постои. НО (големо НО!) спотот е првенствено наменет за странци, и на англиската верзија слоганот на крајот е “Timeless”, а не “Eternal”.
Па дури и да е “Eternal”, не дека нешто драстично ќе промени тоа….
…Brance… tokmu taka…100%…. so trite tocki na kraj…
Од Фејсбук, да прокоментирам (да се прекопирам), и овде:
[Иначе,] Околу замерката за „старата куќа“ и онаквото, рефлекторот што се гледал до неа… Е па, ај тркнете до официјалниот сајт на спотот, проверете ги фотографиите (Stills), и одма ќе видите фотографија со кадарот од старата куќа и новите ФИЛМСКИ рефлектори во Велес! Значи, НАМЕРНО е кадарот така направен, да ја отслика „безвременоста“ (т.е. спојот на старото и новото, минатото сегашноста и иднината, на Македонија). Дајте малце, со она критикине… basic research… Ми требаа 15 секунди да го решам проблемот со „случајно бесрамно уфрлениот рефлектор кој се познава!“ ААа-УУУ!
Извинете за тонов, али, немотивиран канибализам, секад ме… будел.
Ја од моите иначе, скромни 23 години живот на овој простор земја, наречен Македонија, нели, заклучив дека единственото правило за некој да си направи „име“ и „кредибилитет“ за себе, е да се самопрогласи за „најправ“ и „најобјективен“, „најучен“ критичар на малтене, СЕКОЈ официјален (а и неофицијален!) труд на секој Македонски артист/организација/Влада кој/кои пробале ипак нешто да направат… Дајте, Ве молам…
Дали сме премалце луѓе, а премалце онака, „тесто“ та никој не бира измеѓу свое „изразување“ и туѓо „наштетување“, ради некоја си глад за самореализација или што… ја не знам. Мене спотот ми е ОК. Во план се 5, првиот е добра база за надградба. Ипак, Македонија не е земја која праи спотови со векови. Почнавме… вчера.
/me се убацува со многу издржана, иронична критика:
„Даа, инаку, ние имавме многу подобри решенија… Зашто е ова сменето, а?! Ма дајте ви се молам… а видовте како се мењаат кадрито троа пребрзо? Што сакал да каже авторот, шизофренија? Зашто го има Крале Марко? Мислам дека секое друго лого и визуелна презентација би биле далеку поверни на нашава земја, од секаков аспект, не само од туристичкиот, вредносниот и историскиот… Ова се, ЈАСНО, џабе флени пари, а Милчо Манчевски е лаик. Што дека има добивано Златни лавови (ЛАВОВИ! ЗАМИСЛЕТЕ! Ми мириса ова на античко-македонска носталгија пу!), и други награди. Ипак, 190.000 евра се премногу пари! Што дека една луксузна Mercedes лимузина кошта над 200.000 ЕВРА! Што дека! Многу пари се ова!“
/ме ви симнува капа…
Ме бива за критичар, очигледно. =)
Мене спотов не ми соопштува ништо нормално. Ниту ја прикажува Македонија како историска колевка, ниту како туристичка дестинација, ниту како економски рај, ниту како земја во која се оддржува значаен светски настан… освен што е скроен на Илинденска Б.Б. за потребите на авторитарната домашна машинерија и подгревање на воинственоста кај македонскиот народ.
sekoja cest za detalnive analizi koi gi napravivte od PRovski agol, mislam deka tie sto go rabotea spotot ne analiziraa tolku strucno. Go pocituvam sekoe mislenje, ne se mesam vo vasite procenki, sepak si ja znaete rabotata. eve nesto i od mojot “investment” agol. ako spotot odi na “CNN”, a turisti toa ne gledaat, ok togas ne treba da e turisticki spotot. ama gledaat luge koi se zanimavaat so investicii i se zanimavaat so prosiruvanje na biznis, i analiza na pazar. Znaci, kaj nas da dojde polupismen covek od pr. Michigan i da saka da kupi dve benziski pumpi, na vesti ke go otecat od intervjuiranje..a ne pa nekoj pogolem investitor koj treba da nauci za nas od negde…Prasanjeto e….dali spotot koj ke se dava na CNN privlekuva investicija? dali e destinacija koja ke ve privlece za biznis? dali e tocno deka turisti ne gledaat? koj ke dojde vo MK od nigde nikade ako ne e nekoj sto ima sredstva za setanje po interesni mesta? dali ke pomine niz MK, poradi toj strasno umetnicki i vrednosen timeless spot ili ke fati avionot od Belgrad za Atina? prasanjeto e….dali moze spot za pretstavuvanje na drzavata da se gleda samo kako umetnicki, geografski, istoriski, i investitorski privlecno, ili zatoa sto e platen so budzetski pari treba da opfati sve? ako sakaat spot samo od umetnicki i istoriski karakter, ima Muzej za arheoloshki vrednosti…Spot platen od budzetski (NASI) pari treba malku povnimatelno da se smisli. I da, moze spotot cini kolku Mercedes, ama mercedesite kupeni od budzet ostanuvaat vo vozniot park na drzavata… konecno…spotot ne privlekuva turisti, ne privlekuva investitori…mozebi privlekuva umetnici, koi ke go razberat spotot…se gledal reflektorot ili ne, da ete toa nesto znaci, sigurno gledacot ke se skoncentrira na toa opasno….vo toj spot od edna minuta samo muzikata me animira, da bidam iskrena!
случајно го видов блогот, па би сакал и јас да да дадам коментар на најновата промоција за македонија, бидејки сметам имам право на тоа, магистрирав на брендирање на држава на универзитет во белград па сметам дека имам компетентност да зборувам за спотот за Македонија.
1. Рекламниот спот е тотален промашај, не знам кому се обракаат, не сватив како ке го привлечат туристот, а уште помалку на која точно популација и се обракаат, страи, млади, богати, средно богати и сл.
2. пред него што се почне со било каква промоција се прави истражување, не верувам дека тоа воопшто е направено, тогаш како знаеле каков спот да направат.
3. рекламирање во секоја држава си бара посебна стратегија, не сите луге се исти, секој бара различно
4. пред него било што почнале треба да се среди нешто во државата, немаме фини аеродроми, фини хотели, нема алкохол после 19ч во продавници, нема љубезност, и не последно, гнасна нехигиена имаме во државава, тотално необучен кадар за туризам
5. спотот чини 190.000 евра, за тие пари, можеле да направат мн подобар спот, и им останат пари за други работи
6. не ја свакам поентата на емитување на спотот по нашите телевизии, мене ли треба да ме убедат за Македонија, тотална дебилоидност или чист криминал
Да дополнам со уште неколку тазе коментари на темава. Tyler Brûlé, колумнист на Financial Times и главен уредник на Monocle, инаку се смета и за светски експерт за национални кампањи и спотови, во една по последните негови колумни за ФТ упатува остра критика кон целокупната кампања за промоција на Македонија (вклучително и кампањата Invest in Macedonia, и спотот кој се емитува на CNN), одејќи дотаму што и препорачува на нашата земја да “размисли како навистина сака да се продава во светот, наместо тоа да го прави со спот од 30 секунди кој ги тера децата да бегаат кај своите мајки”.
Цитатот од колумната на Brûlé го пренесува и Жарко во својот блог пост “Милчо – плашило за деца?“, а истиот е пренесени во прилогот на Алфа ТВ во денешните вести.
Во веста на Алфа е цитиран и Wally Olins, еден од најискусните светски експерти за корпоративен идентитет и брендирање, кој во врска со националните брендирања за Monocle вели дека “секоја нација треба да има свој креативен директор”. Олинс има јасна порака како треба да изгледа македонската промоција: “Со реклама не ја менувате перцепцијата на луѓето за вашата земја. Перцепцијата ја менувате преку откривање на вистината, со наоѓање идеја која ќе ја зграби таа вистина и ќе ја вметне во се што правите” - вели тој.
Значи веќе не станува збор само за некоја наша претпоставка како странците ќе не’ доживуваат преку кампањите на нашата Влада, туку ете веќе имаме и конкретни резултати, впечатоци и размислувања…
супер е странава….
Continuing the Discussion